Modern Polish Historiography of the Holodomor in 1932-1933

Authors

DOI:

https://doi.org/10.15407/uhj2024.02.170

Keywords:

Holodomor, Polish historiography, Ukraine

Abstract

The purpose. Presenting the perception of the issue of the Holodomor in 1932—1933, as well as showing the ongoing debates and interpretations of its causes, course, and effects in Polish scientific literature. Moreover, a presentation of the most important literature in Polish historiography relating to the issue of the Holodomor in Ukraine.

The methodology. In connection with the issues raised in this article, the Polish literature on the subject was thoroughly acquainted and then subjected to a classic research analysis to determine its cognitive value. The historical method was also used.

Scientific novelty. Reflecting the Polish point of view on the Holodomor issue. The article also highlights the issue of collections of Polish archival documents and photos, or the “post-famine village”, where this topic in Polish historiography is de facto discussed only by Robert Kuśnierz.

Main results. So far, in Polish historiography, there has been only one scientific monograph covering the entire issue of the Holodomor of 1932—1933, and this is the work by Robert Kuśnierz, “Ukraine in the Years of Collectivization and the Great Famine (1929—1933)”. This work was published in 2005 and is the author’s doctoral thesis entitled “Ukraine during the Great Famine”, which the author wrote under the supervision of Prof. Tadeusz Radzik. The Toruń Scientific Publishing House Grado reissued it in 2008 and 2012. The publication in 2008 of three collections based on Polish archival documents is certainly an enrichment of Polish historiography on the subject of the Holodomor: “The Famine in Ukraine in 1932—1933 in the Light of Polish Diplomatic and Intelligence Documents” by Robert Kuśnierz, “The Great Famine in Ukraine in the Documents of Polish Diplomacy and Intelligence” by Jan Jacek Bruski, and “The Collection the Great Famine in Ukraine 1932—1933” published by the Polish Institute of National Remembrance. Conclusions. The contribution of Polish historiography to world historiography is important, although it should be noted that when it comes to research directly related to the problems of Poles during the collectivization of villages and the Great Famine, the literature in this field is very modest. The only work devoted to this topic is the collective publication “Holodomor. Poland. Polish Victims 1932—1933”, edited by Michał Dworczyk and Robert Kuśnierz, which was mentioned in the article.

References

Rajca, C. (1993). Zagłada chłopów na Ukrainie w 1933 roku. Zeszyty Majdanka. 15: 71-97. [in Polish].

Rajca, C. (2005). Głód na Ukrainie. Lublin; Toronto. [in Polish].

Stroński, H. (1998). Represje stalinizmu wobec ludności polskie na Ukrainie w latach 1929-1939. Warszawa. [in Polish].

Iwanow, M. (1991). Pierwszy naród ukarany: Polacy w Związku Radzieckim 1921-1939. Warszawa; Wrocław. [in Polish].

Kupczak, J. M. (1994). Polacy na Ukrainie w latach 1921-1939. Wrocław. [in Polish].

Stępień, S. (2001). Polacy na Ukrainie: Zbiór dokumentów. Cz. 1: Lata 1917-1939. Przemyśl. T. 1-3. [in Polish].

Eberhardt, P. (2005). Klęski głodu na Ukrainie w pierwszej połowie XX wieku na podstawie literatury ukraińskiej. Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej. T. 40. [in Polish].

Chrzanowska-Gancarz, M., Gancarz, P. (2019). Food security and human dignity in the perspective of social change: From the trauma of forced collectivisation to the tragedy of the Great Famine. Scientifi c Papers of Silesian University of Technology. 141: 51-63. doi: https://doi.org/10.29119/1641-3466.2019.141.4

Stryjek, T. (2015). Głód w latach 1932-1933 w historiografii ukraińskiej i w konstrukcji nowoczesnego mitu fundacyjnego Ukrainy. Civitas: Studia z filozofii polityki. 16: 13-54. [in Polish]. doi: https://doi.org/10.35757/CIV.2014.16.01

Kuśnierz, R. (2005). Ukraina w latach kolektywizacji i Wielkiego Głodu (1929-1933). Toruń. [in Polish].

Kuśnierz, R. (2004). Propaganda radziecka w okresie Wielkiego Głodu na Ukrainie (1929-1933). Dzieje Najnowsze. 2004. 36/4: 29-46. [in Polish].

"Strona internetowa Roberta Kuśnierza. [in Polish].

Marochko, V. (2018). Entsyklopediia Holodomoru 1932-1933 rokiv v Ukraini. Drohobych. [in Ukrainian].

Menkouski, V., Šmigeľ, M., Dubinka-Hushcha, L. (2020). “The Hunger games”: Ukrainian famine of 1932-1933 in history, historiography and historical policy. Banská Bystrica.

Kudela-Świątek, W. (2020). W labiryncie znaczeń: Pomniki ukraińskiego Wielkiego Głodu 1932-1933. Kraków. [in Polish]. doi: https://doi.org/10.12797/9788381382328

Kudela-Świątek, W. (2014). Miejsca (nie)pamięci: O upamiętnieniu ukraińskiego Wielkiego Głodu z lat 1932-1933. Kraków. [in Polish]. doi: https://doi.org/10.12797/9788376384344

Kudela-Świątek, W. (2019). Polskie pomniki Hołodomoru na tle ukraińskiej kultury pamięci. Hołodomor. Polska. Polskie ofiary 1932-1933. Pod red. M. Dworczyka, R. Kuśnierza. Warszawa. 128-149. [in Polish].

Kulczycki, S. (2019). Ukraiński Hołodomor jako ludobójstwo. Hołodomor. Polska. Polskie ofiary 1932-1933. Pod red. M. Dworczyka, R. Kuśnierza. Warszawa. 13-25. [in Polish].

Szapował, J. (2019). Wsewołod Balicki i Hołodomor w latach 1932-1933. Hołodomor. Polska. Polskie ofiary 1932-1933. Pod red. M. Dworczyka, R. Kuśnierza. Warszawa. 26-44. [in Polish].

Kuromiya, H. (2019). Hołodomor i stosunki polsko-sowieckie. Hołodomor. Polska. Polskie ofiary 1932-1933. Pod red. M. Dworczyka, R. Kuśnierza. Warszawa. 45-62. [in Polish].

Bruski, J. J. (2019). Obraz ukraińskiego Wielkiego Głodu w dokumentach polskiej dyplomacji i wywiadu, Hołodomor. Polska. Polskie ofi ary 1932-1933. Pod red. M. Dworczyka, R. Kuśnierza. Warszawa. 63-80. [in Polish].

Kuśnierz, R. (2019). Wielki Głód i sowiecka wieś lat 30. XX w. na zdjęciach wywiadu wojskowego Drugiej Rzeczypospolitej. Hołodomor. Polska. Polskie ofiary 1932-1933. Pod red. M. Dworczyka, R. Kuśnierza. Warszawa. 81-110. [in Polish].

Wysocki, R. (2019). Odgłosy Wielkiego Głodu na Ukrainie w prasie polskiej w latach 1932-1933. Hołodomor. Polska. Polskie ofiary 1932-1933. Pod red. M. Dworczyka, R. Kuśnierza. Warszawa. 111-127. [in Polish].

Stroński, H. (2019). Wielki Głód a Polacy na Ukrainie. Hołodomor. Polska. Polskie ofiary 1932-1933. Pod red. M. Dworczyka, R. Kuśnierza. Warszawa, 2019: 150-203. [in Polish].

Bertelsen, O. (2019). Polacy pośród tragedii Wielkiego Głodu na Wałkowszczyźnie w obwodzie charkowskim. Hołodomor. Polska. Polskie ofiary 1932-1933. Pod red. M. Dworczyka, R. Kuśnierza. Warszawa. 204-222. [in Polish].

Kuśnierz, R. (2007). Głód na Ukrainie w latach 1932-1933 w świetle zbiorów Archiwum Akt Nowych oraz Centralnego Archiwum Wojskowego w Warszawie. Dzieje Najnowsze. 2: 129-159. [in Polish].

Kuśnierz, R. (2008). Pomór w “raju bolszewicki”: Głód na Ukrainie w latach 1932-1933 w świetle polskich dokumentów dyplomatycznych i dokumentów wywiadu. Toruń. [in Polish].

Bruski, J. J. (2008). Hołodomor 1932-1933: Wielki Głód na Ukrainie w dokumentach polskiej dyplomacji i wywiadu. Warszawa. [in Polish].

Kuśnierz, R. (2013). W świecie stalinowskich zbrodni: Ukraina w latach czystek i terroru (1934-1938) w obserwacjach i analizach MSZ oraz wywiadu wojskowego Drugiej Rzeczypospolitej. Słupsk. 399-419. [in Polish].

Kuśnierz, R. (2010). Unknown Polish Photographs of the Holodomor. Holodomor Studies. 2: 249-255.

Wysocki, R. (2005). Postawa społeczności ukraińskiej w Drugiej Rzeczypospolitej wobec “Wielkiego Głodu” na Ukrainie w latach 1932-1933. Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Vol. LX. Sectio F: 451-464. [in Polish].

Wysocki, R. (2011). Stanowisko władz i reakcje społeczne w II Rzeczypospolitej wobec Wielkiego Głodu na Ukrainie. Res Historica. 31: 125-146. [in Polish].

Wysocki, R. (2016). Kwestia Wielkiego Głodu w działalności propagandowej Biura Ukraińskiego w Londynie w latach 1932-1933. Scripta Historica. 22: 211-232. [in Polish].

Kuśnierz, R. (2016). Pogłodowa wieś ukraińska w polskich raportach wywiadowczych i konsularnych (1934-1937). Studia nad wywiadem i kontrwywiadem Polski w XX wieku. Pod red. W. Skóry, P. Skubisza. Szczecin. 1: 251-266. [in Polish].

Kuśnierz, R. (2018). Przesiedlenia ludności na Ukrainie w latach 1933-1934. Dzieje Najnowsze. Rocznik L (1): 51-68. [in Polish]. doi: https://doi.org/10.12775/DN.2018.1.03

Kuśnierz, R. (2020). “Dobrze jest już wtedy, gdy nie jest bardzo źle”…, czyli o sytuacji wsi ukraińskiej po Wielkim Głodzie. Dzieje Najnowsze. Rocznik LII (2): 49-72. [In Polish]. doi: https://doi.org/10.12775/DN.2020.2.03

Dzwonkowski, R. (Ed.). (2005). Głód i represje wobec ludności polskiej na Ukrainie 1932-1947. Lublin. [in Polish].

Michalska, F. (2007). Cała radość z życia: Na Wołyniu, w Kazachstanie, w Polsce. Warszawa. [in Polish].

"Pawłowska, Z. Wspomnienia zza Buga 1921-1945. [in Polish].

Świderski, J. (2000). Śmierć na czarnoziemie. Łódź. [in Polish].

Przybyłowski, S. (2001). Chłopi pod panowaniem bolszewickim: notatki, wrażenia i refleksje z pobytu w Rosji Sowieckiej. Przemyśl. [in Polish].

Published

2024-04-30

How to Cite

Pazder, P. M. (2024). Modern Polish Historiography of the Holodomor in 1932-1933. Ukrainian Historical Journal, (2), 170–182. https://doi.org/10.15407/uhj2024.02.170

Issue

Section

METHODOLOGY. HISTORIOGRAPHY. SOURCES