ПОЛІАМІНИ КРОВІ ТА СЕЧІ ЯК НОВІ ДІАГНОСТИЧНІ МАРКЕРИ РАКУ ПЕРЕДМІХУРОВОЇ ЗАЛОЗИ
DOI:
https://doi.org/10.32471/oncology.2663-7928.t-21-3-2019-g.7755Ключові слова:
біохімічні маркери, поліаміни, рак передміхурової залозиАнотація
Рак передміхурової залози (РПЗ) — одне з найпоширеніших злоякісних новоутворень у чоловіків віком старше 50 років. На сьогодні для скринінгу РПЗ широко використовують визначення рівня простатичного специфічного антигену (ПСА). Проте ПСА-тест недостатньо чутливий і специфічний. Тому вкрай важливим є пошук і розробка нових маркерів, зокрема таких, які можна було б визначати в біологічних рідинах хворих. На особливу увагу як потенцiйнi маркери для диференційної діагностики РПЗ заслуговують поліаміни (ПА). Мета: дослідити рівні сперміну та інших ПА у крові й сечі хворих на РПЗ, пацієнтів із доброякісними пухлинами передміхурової залози (ДППЗ) та умовно здорових чоловіків; оцінити можливість застосування ПА як позапухлинних маркерів РПЗ. Об’єкт і методи: рівні ПА (путресцину, спермідину, сперміну, їх ацетильованих форм) досліджено у крові та сечі 120 хворих на РПЗ, 30 пацієнтів із ДППЗ та 30 умовно здорових чоловіків (група контролю). Визначення ПА проводили методом ВЕРХ та методом ELISA. Для статистичної обробки результатів використано методи варіаційної статистики із застосуванням стандартних ліцензійних комп’ютерних програм STATISTICA 6.0, Microsoft Ехсеl, ANOVA «Statistica». Результати: рівні сперміну в крові хворих на РПЗ були суттєво нижчими, ніж у хворих на ДППЗ та здорових чоловіків. При прогресуванні хвороби (від індолентного до агресивного раку) відзначали підвищення у крові рівня спермідину та зростання величини молярного співвідношення спермідин/спермін. У крові хворих на РПЗ, на відміну від здорових чоловіків та пацієнтів із ДППЗ, виявлено N1,N12-діацетилспермін. Рівні сперміну в сечі хворих на РПЗ були у 34 рази нижчими, ніж у здорових чоловіків, та у 13 разів нижчими, ніж у пацієнтів із ДППЗ. Висновок: визначення ПА доцільно включити до переліку методів обстеження пацієнтів із пухлинами передміхурової залози, що дозволить покращити якість диференційної діагностики пухлин передміхурової залози та сприятиме індивідуалізації лікування.
Посилання
Stakhovsky EA, Fedorenko ZP, Vitruk YuV, et al. Prostate cancer screening. Clinical Oncology 2016; (1): 50–53 (in Russian).
Kurzanov AN, Strygin EA, Medvedev VL. Diagnostic and prognostic markers of prostate cancer. Modern problems of science and education 2016; (2). URL: http://www.science-education.ru/ru/article/view?id=24439 (in Russian).
Catalona WJ, Smith DS, Ornstein DK. Prostate cancer detection in men with serum PSA concentrations of 2.6 to 4.0 ng/mL and benign prostate examination. Enhancement of specificity with free PSA measurements. JAMA 1997; 277 (18): 1452–55.
Dani H and Loeb S. The role of biomarkers in undiagnosed men. Curr Opin Urol 2017; 27 (3): 210–16.
Won Tae Kim, Seok Joong Yun, Wun-Jae Kim. For physicians managing voiding dysfunction, improving the detection rate of early prostate cancer and discrimination from benign prostatic hyperplasia, in a molecular biomarker aspects. Int Neurourol 2019; 23 (1): 5–12.
Giskeødegård GF, Hansen AF, Bertilsson H, et al. Metabolic markers in blood can separate prostate cancer from benign prostatic hyperplasia. British J. Cancer 2015; 113 (12): 1712–9.
Zang X, Jones CM, Long TQ, et al. Feasibility of detecting prostate cancer by ultraperformance liquid chromatography-mass spectrometry serum metabolomics. J Proteome Res 2014; 13 (7): 3444–54.
Roberts MJ, Richards RS, Chow CW, et al. Seminal plasma enables selection and monitoring of active surveillance candidates using nuclear magnetic resonance-based metabolomics: A preliminary investigation. Prostate Int 2017; 5 (4): 149–57.
Giskeødegård GF, Bertilsson H, Kirsten MS, et al. Spermine and citrate as metabolic biomarkers for assessing prostate cancer aggressiveness. PLoS One 2013; 8 (4): e62375.
Tik-Hung Tsoi, Chi-Fai Chan, Wai-Lun Chan. Urinary polyamines: a pilot study on their roles as prostate cancer detection biomarkers. PLOS ONE 2016; 11 (9): e0162217.
Braadland PR, Giskeødegård GF, Sandsmark E, et al. Ex vivo metabolic fingerprinting identifies biomarkers predictive of prostate cancer recurrence following radical prostatectomy. British J Cancer 2017; 117: 1656–64.
Vandergrift LA, Decelle EA, Kurth J, et al. Metabolomic Prediction of Human Prostate Cancer Aggressiveness:Magnetic Resonance Spectroscopy of Histologically Benign Tissue. Scientific Reports 2018; 8: 4997–4809.
Esmaeili M, Tayari N, Scheenen T, et al. Simultaneous 18F-fluciclovinePositron Emission Tomography and Magnetic Resonance SpectroscopicImaging of Prostate Cancer. Frontiers in Oncology 2018; 8: 516.
Berdinsky NK, Zaletok SP. Polyamines and tumor growth. Naukova Dumka, Kyiv, 1987, 141 p. (in Russian).
Gerner E, Meyskens F. Polyamines and cancer: old molecules, new understanding. Nature reviews 2004; 4 (10): 781–92.
Zaletok SP. Polyamines — markers of tumor growth and targets for anticancer therapy. Thesis for the degree of Doctor of Biological Sciences (D. Biol. Sci.) speciality 14.01.07 — oncology. Kyiv, 2007. 37 p. (in Ukrainian).
Zaletok SP. The role of polyamines in carcinogenesis and tumor growth. Oncology. Selected lectures for students and doctors ed. VF Chekhun. Kyiv, 2010: 354–70 (in Ukrainian).
Kuniyasu S. The mechanisms by which polyamines accelerate tumor spread. J Exp Clin Cancer Res 2011; 30 (1): 95–9.
Schipper RG, Romijn JC, Cuijpers VMJI, et al. Polyamines and prostatic cancer. Biochemical Society Transactions 2003; 31 (2): 375–80.
van der Graaf M., Schipper RG, Oosterhof GO, et al. Proton MR spectroscopy of prostatic tissue focused on the detection of spermine, a possible biomarker of malignant behavior in prostate cancer. MAGMA 2000; 10 (3): 153–9.
Gerbaut L. Determination of erythrocytiс polyamines by reversed-phase liquid chromatography. Clin.Chem 1991; 37 (12): 2117–20.
Corbin JM, Ruiz-Echevarría MJ. One-carbon metabolism in prostate cancer: the role of androgen signaling. Int J Mol Sci 2016; 17 (8): 1208–34.
Huang W, Eickhoff JC, Ghomi FM, et al. Expression of spermidine/spermine N1-acetyl transferase (SSAT) in human prostate tissues is related to prostate cancer progression and metastasis. Prostate 2015; 75 (11): 1150–59.
Shukla-Dave A, Castillo-Martin M, Chen M, et al. Ornithine decarboxylase is sufficient for prostate tumorigenesis via androgen receptor signaling. Am J Pathol 2016; 186 (12): 3131–45.
Cohen RJ, Fujiwara K, Holland JW, et al. Polyamines in prostatic epithelial cells and adenocarcinoma: the effects of androgen blockade. Prostate 2001; 49 (4): 278–84.
Kdadra M, Höckner S, Leung H, et al.Metabolomics biomarkers of prostate cancer: a systematic review. Diagnostics 2019; 9 (1): 21.